Cần đẩy mạnh phổ cập xăng dầu Euro 5

Từ ngày 1/1/2025, tất cả các phương tiện mới tại Việt Nam phải đáp ứng tiêu chuẩn khí thải Euro 5. Tuy nhiên, mặc dù các hãng xe đã sẵn sàng, các điểm bán nhiên liệu vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu này.

Theo Quyết định 49/2011/QĐ-TTg, xe ô tô sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu mới phải áp dụng tiêu chuẩn khí thải mức 5 từ ngày 1/1/2022. Lộ trình này đã được đưa ra từ hơn 10 năm trước để định hướng cho các bên liên quan. Tuy nhiên, dịch bệnh đã làm gián đoạn việc cung ứng nhiên liệu mức 5.

Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Văn bản 371/TTg-CN vào ngày 26/3/2021, cho phép các ô tô đã được cấp giấy chứng nhận trước ngày 1/1/2022 được tiếp tục sản xuất, lắp ráp. Điều này nhằm giải quyết sự thiếu đồng bộ về nhiên liệu với tiêu chuẩn khí thải của xe ô tô.

Để hiện thực hóa việc sử dụng nhiên liệu đạt chuẩn Euro 5, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa Chính phủ, các bộ, ban, ngành. Nếu chậm trễ, ngành giao thông sẽ không đóng góp được nhiều cho mục tiêu Net Zero mà Việt Nam đã cam kết tại COP26.

Khan hiếm nhiên liệu Euro 5

Theo thống kê của Petrolimex, cả nước hiện có khoảng 1.200 trạm bán dầu DO 0,001S-V trên tổng số 17.000 trạm bán xăng/dầu, chỉ chiếm khoảng 7%. Điều này gây khó khăn cho những người sử dụng xe đạt tiêu chuẩn khí thải mức 5, đặc biệt ở các vùng xa trung tâm.

Nhà máy Lọc dầu Dung Quất và Liên hợp Lọc hóa dầu Nghi Sơn cung cấp khoảng 70% nhu cầu xăng dầu của Việt Nam, nhưng chưa sản xuất được nhiên liệu đạt tiêu chuẩn Euro 5. Cả hai nhà máy đều có kế hoạch nâng cấp nhưng chưa thực hiện được. Nếu mọi việc thuận lợi, đến năm 2028, các sản phẩm xăng dầu phẩm cấp cao hơn mới có thể ra thị trường.

Hiện tại, nếu muốn có xăng dầu Euro 5, chỉ có thể nhập khẩu. Tuy nhiên, điều này lại đặt ra câu hỏi về việc xử lý xăng dầu trong nước không đạt tiêu chuẩn Euro 5.

Hãng xe tìm lối thoát

Nhiều hãng xe đã khuyến cáo sẽ từ chối bảo hành nếu người dùng không sử dụng đúng loại nhiên liệu. Một số đại lý của Toyota và Isuzu yêu cầu khách hàng ký cam kết sử dụng đúng loại diesel. Ford Việt Nam đang triển khai nhiều hoạt động nhằm nâng cao hiểu biết của khách hàng về Euro 5, bao gồm tư vấn và dán tem cảnh báo nhiên liệu.

Ông Ruchik Shah, Tổng giám đốc Ford Việt Nam, cho rằng cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa Chính phủ và các cơ quan liên quan để đạt được mục tiêu sử dụng nhiên liệu Euro 5. Nếu chậm trễ, ngành giao thông sẽ không thể đóng góp nhiều cho mục tiêu Net Zero.

Hiện nay, nhiên liệu diesel phổ biến có hai loại: diesel DO 0,05S-II dùng cho động cơ Euro 2 và diesel DO 0,001S-V dùng cho động cơ Euro 5.